Yargı sisteminde köklü değişiklikler içeren yeni kanun teklifi TBMM Başkanlığına sunuldu

Investing.com – AK Parti, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın 4. Yargı Reformu Strateji Belgesi kapsamında hazırlanan 30 maddelik 12. Yargı Paketi’ni TBMM Başkanlığına sundu. “Yargının Etkin ve Verimli İşlemesine Yönelik Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi” adını taşıyan paket; dava sürelerinin kısaltılmasından icra takibine, miras uyuşmazlıklarından yasal faiz oranına kadar geniş bir alanda köklü değişiklikler getiriyor. Meclis Başkanlığına teslim edilen yasa teklifiyle, Türkiye’de uzun süredir tartışma konusu olan yargılama gecikmelerinin önüne geçilmesi ve mahkemelerin iş yükünün hafifletilmesi amaçlanıyor.

Duruşma sürelerini kısaltan yeni dönem

AK Parti Grup Başkanvekili Muhammed Emin Akbaşoğlu, paketin içeriğini kamuoyuyla paylaşırken öne çıkan düzenlemeleri tek tek sıraladı. Yargılama süreçlerini hızlandırmayı hedefleyen yeni adımları aktaran Akbaşoğlu, “Duruşmalar arasındaki sürenin kural olarak 3 aydan fazla olamayacağını yeni bir düzenleme olarak getiriyoruz. Ses ve görüntü nakli yoluyla duruşmalara katılımın kapsamını genişletiyor, ön inceleme duruşmalarının da ses ve görüntü nakli yoluyla icra edilmesini teklif ediyoruz.” dedi.

Yasal Uyarı: Yatırım tavsiyesi değildir.

Söz konusu düzenleme, Türkiye’deki uzun yargılama sürelerini dizginlemeye yönelik en somut adımlardan biri olarak değerlendiriliyor. Teknolojik imkanların yargı sürecine daha fazla entegre edilmesiyle birlikte, tarafların mahkeme salonlarında hazır bulunma zorunluluğu azalacak ve ön inceleme aşamaları da dahil olmak üzere pek çok duruşma uzaktan erişimle gerçekleştirilebilecek.

Kamu alacakları ve icra takibinde yeni yöntem

Paketin birinci maddesiyle getirilen icra takibi düzenlemesi, idarenin alacaklılara karşı borçlarını ödeme sürecini yeniden kurguluyor. Yeni sisteme göre, alacaklı mahkeme kararı aldıktan sonra doğrudan icra takibi başlatmak yerine önce ilgili idareye yazılı başvuruda bulunacak ve banka hesap numarasını bildirecek.

Yasal düzenleme kapsamında borçlu idareye 1 aylık ödeme süresi tanınacak. Bu süre zarfında ödeme gerçekleşmezse ancak o zaman cebri icra yoluna gidilebilecek. Söz konusu düzenleme, kamu borçlarının tahsilinde yaşanan gecikmeleri azaltmayı ve mahkemelere gelen takip dosyası sayısını düşürmeyi hedefliyor.

Miras ortaklığının giderilmesinde suistimalleri önleme hamlesi

Miras yoluyla intikal eden taşınmazlarda ortaklığın satış yoluyla giderilmesi (izale-i şuyu) ihalelerine de önemli bir kısıtlama getiriliyor. Yeni pakete göre, taşınmazlar için düzenlenecek birinci açık artırma yalnızca malik olan mirasçılar arasında gerçekleştirilecek. Bu aşamada teklif bedeli, taşınmazın muhammen kıymetinin yüzde 100’ü ile satış masraflarından az olamayacak.

Mirasçılar arasında alıcı çıkmaması hâlinde ise ikinci artırma herkese açık biçimde yapılacak. Grup Başkanvekili Muhammed Emin Akbaşoğlu bu konuda, “Ortaklığın satış suretiyle giderilmesi davalarında suistimalleri ortadan kaldırıyoruz.” dedi. Söz konusu değişiklik, taşınmaz değerinin çok altında gerçekleşen ihale sonuçlarına yönelik uzun süredir dile getirilen şikâyetlere yanıt niteliği taşıyor.

İdari yargıda tek hakim dönemi genişletiliyor

Teklifin beşinci maddesiyle idare mahkemelerinde tek hâkimle çözümlenebilecek davaların kapsamı önemli ölçüde genişletiliyor. 2026 yılı için 486.000 TL‘yi aşmayan iptal ve tam yargı davaları ile öğrenci disiplin işlemleri, sınıf geçme kararları, yurt ve burs uyuşmazlıkları tek hakim tarafından karara bağlanacak. Ayrıca kamu görevlilerinin uyarma cezası gibi belirli uyuşmazlıkları da artık tek hâkim neticelendirebilecek. Bu adım, mahkemelerin iş yükünü hafifletmek ve karar süreçlerini hızlandırmak açısından kritik görünüyor.

Bilirkişilik alanında da dikkat çekici bir düzenleme gündemde yer alıyor. Muhammed Emin Akbaşoğlu‘nun aktardığına göre, hâkimlik ve savcılık mesleğinin gerektirdiği hukuki bilgiyle çözümlenmesi mümkün olan konularda bilirkişiye başvurulması artık açıkça disiplin yaptırımına bağlanıyor. Böylece yargı mensuplarının kendi uzmanlık alanlarındaki konularda harici rapor almasının önüne geçilmesi hedefleniyor.

Ekonomiyle ilgili düzenlemeler ve belirsiz alacak davası

Pakette yer alan bir diğer önemli düzenleme, Anayasa Mahkemesinin daha önce iptal ettiği yasal faiz oranına ilişkin hükümler üzerinde şekilleniyor. Yeni düzenlemeyle yasal faiz oranı, Merkez Bankası reeskont oranının yüzde 80‘i esas alınarak belirlenecek. Söz konusu yeniden yapılandırmanın alacaklılar ve borçlular açısından yarattığı somut mali etkinin boyutu, yürürlük tarihindeki reeskont oranının seyrine göre netleşecek. Bunun yanı sıra mevcut hukukta uygulanan belirsiz alacak davası kurumu da pakette tamamen yürürlükten kaldırılıyor.

Meclis komisyonundaki yasama süreci bekleniyor

Hazırlanan 12. Yargı Paketi, 2002 yılından bu yana yargı modernizasyonu adına hayata geçirilen ardışık reformlar silsilesinin yeni halkasını oluşturuyor. Paketin kanunlaşarak yürürlüğe girmesi için ilk olarak TBMM Adalet Komisyonunda görüşülmesi ve ardından Genel Kurul’da kabul edilmesi gerekiyor.

Komisyon görüşmelerinin başlama tarihi henüz açıklanmamış olmakla birlikte, yasama takviminde takip edilmesi gereken kritik bir eşik niteliği taşıyor. Muhalefet partilerinin pakete yönelik sergileyeceği tutum da önümüzdeki günlerde yasama sürecinin seyrini doğrudan etkileyebilecek bir faktör olarak öne çıkıyor.

Tereddüt ederken çok şey kaybediyorsunuz.

Siz beklersiniz ancak piyasa siz olmadan da hareket eder. InvestingPro, kurumsal düzeyde verileri ve yapay zekâ destekli içgörüleri elinizin altına sunuyor. Ve bunu kurumsal fiyat etiketiyle değil, çok ucuza yapıyor.

Beklemeyi bırakın. Güvenle yatırım yapmaya başlayın.

Temmuz Kampanyası – InvestingPro’da %60 İndirim